Helpowe refleksje

Wrześniowy numer naszego kwartalnika jest bogatszy niż zwykle. To nie przypadek. Głównym tematem są zapowiedzi wielkich wydarzeń, które nas czekają już w październiku. Informacje ich dotyczące zajmują poważną część numeru, a przecież Fundacja nie może ograniczyć się wyłącznie do tego tematu. Zależy nam na różnorodności i nadrabianiu ogromnych zaległości. Jakich? W naszej ocenie środowisko niewidomych w Polsce jest w trudnej sytuacji. Zamiast odnotować, że w związku z postępem w każdej dziedzinie, niewidomi żyją tutaj lepiej, jest odwrotnie. Co to znaczy lepiej? Chodzi o kontekst rehabilitacyjny, niwelowanie skutków inwalidztwa, dostosowanie otoczenia do możliwości ludzi, którzy nie widzą nic albo widzą mało. Jakiś postęp da się zauważyć, ale jest go o wiele mniej niż potrzeba oraz o wiele mniej niż postępują inne dziedziny życia. Właśnie to określamy jako zaległości. Jakie są na to dowody, argumenty za tą konstatacją? Proszę bardzo.

Wszystko dookoła rozwija się. Czy idzie za tym w parze pamiętanie o obywatelach niewidomych? Wychodzimy z domu. Chcemy zrobić zakupy, a więc dostać się do sklepu. W okolicy nie ma wielu sklepików, w których ktoś osobiście nam pomagał. Wiele z nich znikło. Przegrały konkurencję z wielkimi powierzchniami. Te, które trwają, nie są tanie. Muszą oferować towary po wysokich cenach, bo sprzedają mało. Niewidomi nie mają pieniędzy na znacznie droższe zakupy. Mają prawo iść do sklepu, w którym ceny są – powiedzmy standardowe. Nie ma takiego w okolicy i tak jak inni, muszą udać się do centrum handlowego. Jak tam dojechać?

Wyjście z domu nie jest tak proste jak 30, a nawet jak 10 lat temu. Pewne udogodnienia są wprowadzane, ale znacznie wolniej niż rozwiązania odpowiadające innym. Jak więc trafić na przystanek, jak dojechać do celu, jak przejść od przystanku docelowego do centrum handlowego? Brakuje udźwiękowienia otoczenia i jego ubrajlowienia. Aby nie pozostawić tego nazewnictwa bez wyjaśnień, udźwiękowienie otoczenia to system dźwiękowych informatorów, dzięki którym osoba nie widząca informacji graficznych wie, gdzie się znajduje, gdzie są obiekty, do których zmierza, co znajduje się obok. Takie informatory mogą wygłaszać komunikaty tekstowe lub jedynie sygnalizować dźwiękowo o jakichś przeszkodach będących na drodze. Z kolei pojęcie ubrajlowienia wiąże się z wynalazkiem Ludwika Braille’a, który wynalazł system zapisu dla niewidomych. W tym przypadku nie chodzi jedynie o sam brajlowski alfabet, ale o wszystko, co jest uwypuklone specjalnie dla tej grupy obywateli. Brakuje więc w otoczeniu tabliczek z informacjami napisanymi w systemie brajlowskim, wypukłych mapek czy planów oraz wypukłych ścieżek naprowadzających i pól uwagi, dzięki którym niewidomy wie, jak ma się samodzielnie poruszać. W tej sytuacji trafienie do sklepu jest raczej gehenną, gdy inni – ludzie widzący – znajdują w tym po prostu przyjemność – wreszcie mogą coś sobie kupić.

Podobnie jest z innymi dziedzinami. W wyniku tych zaniedbań niewidomi pozostają grupą dyskryminowanych obywateli, którzy „mają siedzieć” w domu.

Z powyższych powodów opowiadamy w niniejszym numerze o różnych sprawach, poruszamy rozmaite tematy, ale co więcej – organizowane przez naszą Fundację październikowe imprezy są dedykowane tym kwestiom. Nie wyobrażamy sobie Wielkiej Gali oraz Wielkiego Spotkania naszego środowiska bez głośnego podnoszenia hasła: „My nie widzimy nic, a Wy – czy widzicie nas?”.

Zapraszamy najpierw do lektury Helpa, a następnie do nas – do naszego środowiska i do pomagania w walce o świat otwarty dla niewidomych, niedowidzących oraz naszych bliskich, którzy są z nami na co dzień.

Biała laska – niezależność w zasięgu ręki

Jest powszechnie znana. Mała, lekka, poręczna, można nawet powiedzieć, że niepozorna. Nie do pomylenia z czymś innym. Nawet najmłodsze dzieci potrafią ją bezbłędnie wskazać jako atrybut osoby niewidomej. O czym mowa? O białej lasce.

Biała laska jest nierozerwalnie związana z wizerunkiem osoby niewidomej. Powszechnie znana i dobrze kojarzona, używana codziennie przez tysiące niewidomych i niedowidzących na całym świecie.

Biała laska to naprawdę genialny w swojej prostocie wynalazek. Ma właściwie same zalety. Jest stosunkowo łatwo dostępna i w porównaniu do innych pomocy tyflorehabilitacyjnych – niezbyt droga. Nie wymaga baterii, można jej używać w każdych warunkach pogodowych. Jest poręczna, mieści się w torebce, a nawet w kieszeni. Jej podstawowa obsługa jest intuicyjna. Mogą z niej korzystać dzieci, osoby starsze, dorośli i młodzież. Dzisiaj nikt już nie jest w stanie sobie wyobrazić, że niewidomy może się bez niej obejść. Jak jednak doszło do tego, że biała laska w ogóle istnieje i służy niewidomym?

Wszystko zaczęło się w 1921 roku. Pewnego dnia angielski fotograf James Biggs na skutek nieszczęśliwego wypadku stracił wzrok. Znajomi zachęcali go, aby pomimo utraty wzroku pozostał aktywny. Biggs wymyślił, że do bezpiecznego poruszania się po mieście zaadaptuje laskę, której używali ówcześni gentlemani. Metodą prób i – pewnie niejednokrotnie bolesnych – błędów uznał, że bezpieczeństwo zapewni mu pomalowanie laski na biały kolor, aby była widoczna dla przechodniów i uczestników ruchu.

Równolegle, bo w okolicach 1930 roku w USA, George Bonham, wpadł na podobny pomysł. Pewnego dnia był świadkiem niebezpiecznego zdarzenia. Niewidomy przechodzień próbował przedostać się na drugą stronę ulicy. Jednak używana przez niego laska była niewidoczna dla kierowców, ponieważ zlewała się kolorystycznie z otoczeniem. Bonham widząc całe zajście zalecił pomalowanie laski na biało. Pomysł okazał się strzałem w dziesiątkę.

Biała laska przyjęła się jednak na dobre dzięki Guilly d’Herbemont. Obserwując jak ryzykowne jest poruszanie się niewidomych po ruchliwych paryskich ulicach, Guilly napisała poruszający list do redakcji gazety L’Écho de Paris. W liście zwracała uwagę na potrzeby niewidomych i słabowidzących w zakresie bezpiecznej orientacji przestrzennej. Dzięki jej naciskom, w 1931 roku francuski rząd zapoczątkował akcję popularyzacji białych lasek wśród mieszkańców Paryża. Pierwsze laski trafiły do weteranów i ociemniałych cywilów I wojny światowej.

Oczywiście wcześniej niewidomi też używali różnych narzędzi nawigacyjnych, jednak dopiero pojawienie się białej laski zapoczątkowało prawdziwy przełom.

Biała laska pełni wiele funkcji. Jest sygnałem dla otoczenia, że osoba, która się nią posługuje, ma szczególne potrzeby percepcyjne. Wskazuje innym osobom niepełnosprawność wzroku, zwiększając bezpieczeństwo niewidomego w codziennych sytuacjach wymagających przemieszczania się w ruchu ulicznym. Przepisy dotyczące białej laski na stałe zagościły w polskim kodeksie drogowym. Zgodnie z prawem niewidomy podczas samodzielnego poruszania się po drodze jest obowiązany nieść białą laskę w sposób widoczny dla innych uczestników ruchu. Biała laska jest wtedy traktowana jako tak zwany znak specjalny. Kierujący pojazdem, widząc białą laskę, jest zobowiązany do zatrzymania i przepuszczenia osoby niewidomej przez jezdnię

Jednak podstawową i najważniejszą funkcją białej laski jest pomoc w samodzielnym poruszaniu się osobie niewidomej. Standardowa technika chodzenia z białą laską została stworzona przez Richarda E. Hoovera, w 1944 roku. Hoover był specjalistą od rehabilitacji weteranów II wojny światowej. Podczas pracy z ociemniałymi żołnierzami opracował taką metodę trzymania białej laski, która pozwala na jak największą samodzielność przy zachowaniu maksimum bezpieczeństwa. Wystarczyło trzymać białą laskę przed sobą i przed każdym krokiem przesuwać ją z boku na bok w poszukiwaniu przeszkody. Dzisiaj istnieje wiele rozbudowanych wersji tej metody poruszania się. W Polsce najbardziej popularna jest technika dotykowa i jej modyfikacje (technika stałego kontaktu, technika trzypunktowa itp.) oraz technika diagonalna. Zainteresowanych szczegółami odsyłamy do publikacji poświęconych orientacji przestrzennej.

Rolę, jaką odgrywa w życiu niewidomego biała laska, pięknie podsumowuje Światowa Unia Niewidomych: ”Biała laska stała się symbolem wolności, niezależności i pewności siebie.”

Aby biała laska dobrze służyła, nie możemy iść do sklepu i kupić przypadkowej, pierwszej lepszej. Laska musi być odpowiednio dobrana. Tak jak sportowiec odpowiednio dopasowuje do swoich potrzeb buty do biegania, tak niewidomy musi precyzyjnie dostosować laskę do swoich potrzeb.

Ważne są przede wszystkim trzy parametry: waga, długość i wytrzymałość.

Dobra laska musi być lekka. Nie warto obciążać nadgarstka ponad miarę. Laska powinna dobrze leżeć w dłoni, tak aby codzienne poruszanie się nie było męczące. Ważna jest również odpowiednia długość. Przyjmuje się, zależnie od źródeł, że dobrze dopasowana biała laska powinna sięgać tuż nad mostek osoby niewidomej, od trzech do pięciu centymetrów. Za krótka laska nie spełni swojej roli wykrywacza przeszkód, a za długa będzie po prostu zawadzać. Warto również zwrócić uwagę na wytrzymałość. W zależności od trybu życia i aktywności użytkownika, biała laska zużywa się mniej więcej w rok, półtora. Aby przedłużyć żywotność laski, trzeba zwrócić uwagę z jakiego tworzywa jest wykonana. Na rynku dostępne są laski aluminiowe, grafitowe lub z włókna szklanego. Bywają również laski drewniane, jednak są zdecydowanie mniej popularne.

Istnieje kilka modeli białych lasek: są laski sztywne, składane i teleskopowe. Są również specjalne laski sygnalizacyjne, a także laski podpórcze, dla niewidomych ze schorzeniami ruchowymi. Do tego dochodzi szereg końcówek, które ułatwiają poruszanie się w zależności od wybranej metody orientacji. Końcówki najlepiej dobrać według własnych upodobań i preferowanej metody poruszania się. Są również specjalistyczne laski-gadżety: wibrujące przed przeszkodą, świecące w ciemności itp. W dzisiejszych czasach dopasowanie laski do stylu życia użytkownika to nic trudnego, warto korzystać z tych wszystkich dobrodziejstw, aby wykorzystać cały potencjał, który drzemie w naszej poczciwej białej lasce.

Z białą laską jest też związanych kilka ciekawostek.

Biała laska nie zawsze jest biała! Już w filmie „Zapach kobiety” główny bohater posługuje się elegancką laską dla niewidomych w… czarnym kolorze. Taki dobór laski to zapewne nieprzemyślana fantazja scenarzystów. Na szczęście nie widuje się takich lasek na co dzień. Pamiętajmy, że tylko biała laska identyfikuje poprawnie osobę niewidomą i zapewnia bezpieczeństwo na drodze!

Z białą laską można biegać! Wiele organizacji pozarządowych na całym świecie organizuje sportowe eventy dla niewidomych. Jednym z nich jest „Bieg białej laski” organizowany na 5 kilometrów, czy też „Cane Quest” – stworzony z myślą o niewidomych dzieciach konkurs na orientację.

Jak widać, biała laska nie jest tylko zwykłym narzędziem – pomaga osiągać niezależność, jednoczy i integruje. Jest światowym symbolem niewidomych i słabowidzących – ich idei, interesów i wspólnoty. Dlatego też 15 października świętujmy hucznie, obchodząc Międzynarodowy Dzień Białej Laski!

Rehabilitacja z prawdziwego zdarzenia

Nowocześnie zrehabilitowani niewidomi „widzą i wiedzą więcej!” – to hasło towarzyszące wysiłkom i inicjatywom podejmowanym podczas trzech edycji projektu, który Fundacja Szansa dla Niewidomych realizowała dla beneficjentów w latach 2014-2017. Wzięło w nich udział prawie 1000 osób niewidomych i niedowidzących z terenu całego kraju.

Projekt spotkał się z aprobatą środowiska osób z dysfunkcją wzroku, ponieważ znacząco różnił się od propozycji realizowanych wcześniej. W zdecydowany sposób stawiał na indywidualne potrzeby każdego z uczestników. Poprzednie granty – choć również atrakcyjne i innowacyjne, w dużej mierze opierały się na zajęciach grupowych. Wymagały uczestnictwa w obowiązkowych spotkaniach typu konsultacje z psychologiem, doradcą zawodowym itd. Brakowało jednak zajęć, które kładłyby nacisk na indywidualne podejście do każdego niewidomego oraz podmiotowe traktowanie jego potrzeb i ograniczeń. A są one różne, gdyż wynikają ze zróżnicowanych schorzeń, sytuacji życiowej oraz postrzegania własnej niepełnosprawności. Owe 1000 osób wydaje się dużą grupą ludzi, którzy nabyli nowych umiejętności i kompetencji, a jednak nie byli to wszyscy oczekujący na poradę, toteż znaleźli się ich następcy. Pod koniec ostatniej edycji tamtego projektu, kolejni niewidomi chętnie zgłaszali się do udziału w nowych zajęciach o zbliżonym charakterze. Zatem już wiedzieliśmy, że zadanie powinno być kontynuowane.

Dzięki staraniom Fundacji oraz uzyskanemu dofinansowaniu ze środków Państwowego Funduszu Rehabilitacji Osób Niepełnosprawnych, w kwietniu 2017 r. ruszył projekt pod nazwą „Nowoczesna Rehabilitacja drogą do zwiększenia samodzielności osób z dysfunkcjami wzroku”, który – podobnie jak wspomniany wyżej – realizowany jest we wszystkich tyflopunktach Fundacji w całej Polsce.

Główna idea projektu i trzon działań stanowi kontynuację poprzedniego zadania, ponieważ – jak wynikało z naszych doświadczeń – zaproponowany tok zajęć i podział godzin przynosił oczekiwane rezultaty w postaci poprawy samodzielności w poruszaniu się niewidomych, zdecydowanego zwiększenia poziomu obsługi urządzeń tyfloinformatycznych oraz znajomości przysługujących osobom niepełnosprawnym uprawnień, ulg i możliwości pozyskania wsparcia ze strony innych organizacji pozarządowych czy władz. Realizowane obecnie zadanie zakłada, że każdy niewidomy, który zgłosił się i zakwalifikował do udziału w projekcie, opracowuje razem z tyflospecjalistą Indywidualny Plan Działania, wynikający z jego sytuacji życiowej i konkretnych potrzeb związanych z codzienną aktywnością i funkcjonowaniem. IPD to solidny fundament, którym na kolejnych etapach pracy kierują się beneficjenci, tyflospecjaliści i eksperci. Zatem razem opracowują i realizują kolejne tematy zaproponowane przez twórców naszego projektu.

Jak wygląda podział godzin przysługujący każdemu beneficjentowi? Każdy niewidomy z umiarkowanym lub znacznym stopniem niepełnosprawności ma do dyspozycji 80 godzin konsultacji oraz 54 godziny zajęć prowadzonych przez doświadczonych tyflospecjalistów pracujących na co dzień w oddziałach naszej Fundacji. Ponadto każdy niewidomy korzysta z 10-godzinnego wsparcia z ekspertem, którego angażujemy na podstawie konkretnych propozycji uczestników projektu.

Na podstawie potrzeb zgłoszonych przez tegorocznych beneficjentów, zatrudnieni przez nas eksperci wywodzą się z wielu różnych dziedzin. Większość beneficjentów prosi o wsparcie w zakresie obsługi komputera i urządzeń niwelujących skutki niepełnosprawności wzroku, a także o zajęcia z zakresu samodzielności w poruszaniu się, w swobodniejszej orientacji, poradnictwa dotyczącego przysługujących im uprawnień.

Są też osoby, które chciałyby uzyskać pomoc w poszerzaniu wiedzy ogólnej, pasji, zainteresowań, znajomości języków obcych i uprawiania dyscyplin sportowych. Tak więc jedni niewidomi pracują z informatykiem poznając tajniki obsługi programu udźwiękawiającego komputer, inni przemierzają miasto z instruktorem orientacji przestrzennej, następni poznają zasady gry na gitarze, albo dowiadują się, jak efektywnie uczyć się języka angielskiego. W kwestii dostępnych modułów tematycznych, w ramach których są organizowane zajęcia, każdy znajdzie coś dla siebie i wybierze temat, który chciałby zgłębić. Przykładowe moduły to: kuchnia, turystyka, zdrowie, informatyka, hobby, kultura. Zaproponowane przez nas tematy obejmują wszystkie sfery funkcjonowania człowieka.

Wprawdzie rekrutacja do bieżącej edycji projektu „Nowoczesna Rehabilitacja drogą do zwiększenia samodzielności osób z dysfunkcjami wzroku” jest zakończona, a projekt jest już w toku, możemy zapewnić, że jeżeli już dziś ktoś chciałby wziąć udział w podobnych szkoleniach, będzie to możliwe od kwietnia 2018 roku. W tym celu zapraszamy do oddziałów Fundacji na terenie całego kraju. Fundacja Szansa dla Niewidomych proponując kolejne projekty kieruje się przede wszystkim zasadą, by niewidomi w Polsce stawali się „lepsi”, by byli świadomi swojej sytuacji, znali swoje prawa i obowiązki, realizowali swoje pasje – jednym słowem by żyli NORMALNIE.

Kreatywne myślenie pracuje na rzecz niewidomych

Dysfunkcja wzroku i związane z nią bariery, które dotykają ludzi, nie są problemami łatwymi do przeskoczenia. Niepełnosprawność ta wymaga poszukiwania wciąż nowych metod aby poprawić jakość edukacji, aktywizacji zawodowej czy też rozwiązywania problemów dnia codziennego takich osób. Na ratunek przychodzą nowe metody pracy nad pomysłami, np. metodyki Design Thinking i Service Design.

Metodyka Design Thinking jest kreatywną metodą projektowania usług i produktów w oparciu o głębokie zrozumienie potrzeb użytkownika . Składa się z kilku etapów:

  • empatyzacji, czyli wczucia się w rolę osoby, której problem rozwiązujemy,
  • definiowania problemu poprzez dokładne zapisanie go na papierze,
  • generowania pomysłów, gdzie zbiera się jak największą ilość pomysłów, promując te najbardziej „odważne” bez krytykowania ich,
  • prototypowanie gdzie dla wybranych pomysłów tworzy się modele, które mają służyć do testowania danej usługi/produktu z użytkownikami.

Metodyka ta jest stosunkowo nowa, wywodzi się z Uniwersytetu Stanford w Dolinie Krzemowej w Kalifornii. W Polsce propagowana jest m.in. za pomocą Design Thinking Week, podczas którego organizowane są warsztaty i wykłady związane z tematyką DT. W tym roku odbył się on w maju w 13 miastach Polski, m.in. w Trójmieście.

W Europejskim Centrum Solidarności w Gdańsku w Sobotę 13 maja 2017 miał miejsce jeden z warsztatów pt. Design Thinking DIY, skierowany do entuzjastów innowacji, studentów uczelni wyższych z Trójmiasta.

„Zależało nam, żeby nasz warsztat był jak najbardziej praktyczny i pożyteczny, dlatego zdecydowaliśmy się na pracę na prawdziwych przykładach” – mówi Maja Kurant z Ośrodka Wsparcia Ekonomii Społecznej „Dobra Robota” z Gdańska, moderatorka Design Thinking i koordynatorka Design Thinking Do It Yourself. „Wzięliśmy na warsztat realne problemy społeczne, zgłaszane przez realne osoby, które zaprosiliśmy również do udziału w pierwszej i ostatniej części warsztatów, tj. empatii i testowaniu. Grupy pracowały w bardzom dużym sprincie czasowym – miały tylko 8 godzin od zapoznania się z problemem do jego rozwiązania. Mimo to, zarówno uczestnicy warsztatów, jak i osoby zgłaszające wyzwania społeczne wyszły z warsztatów zmęczone, ale zadowolone.”

Jednym z trzech wyzwań warsztatu była pomoc niewidomej beneficjentce Fundacji Szansa dla Niewidomych z Gdańska, pani Izabeli Kurapiewicz, która zgłosiła problem ze znalezieniem satysfakcjonującej pracy dla os. niewidomej.

W ciągu kilku godzin grupa osób, które zgłosiły się do warsztatu poznawały lepiej Izę, zadawały jej jak najwięcej pytań o jej życie, sposoby radzenia sobie z niepełnosprawnością, dotychczasowe próby zdobycia zatrudnienia. Potem ustalały jakie prace byłyby dla niej najlepsze, a jakich, ze względu na swoje predyspozycje i kwalifikacje powinna unikać. Następnie padały konkretne pomysły na zawody lub inne sposoby zarobku. Zgodnie z metodologią promowano jak najbardziej oryginalne pomysły. W całym tym procesie uczestniczył również tyflospecjalista z Gdańska, pracownik gdańskiego oddziału Fundacji Szansa dla Niewidomych – Szymon Andrzejewski.

Ostatecznie po dyskusji zostało spośród nich rekomendowanych kilka zawodów. Należą do nich: samodzielne prowadzenie bloga lub vloga o tematyce dotyczącej osób z dysfunkcją wzroku, prowadzenie zajęć i korepetycji dla seniorów, którzy są grupą potrzebującą więcej uwagi, stanowisko polegające na prowadzeniu w firmach zadań związanych z CSR (Społeczną Odpowiedzialnością Biznesu), organizowanie medytacji i zajęć relaksacyjnych na łonie natury oraz udzielanie korepetycji-spacerów z języka włoskiego.

Praca na warsztatach, aktywizacja poprzez uczestnictwo w zajęciach i chęć doświadczenia czegoś nowego zawsze popłaca. „Na początku byłam nieprzekonana do pomysłu, ponieważ uczestniczyłam w wielu warsztatach, które nie pomagały mi. Tym razem jednak otwartość zespołu, który był przyjazny i naprawdę chciał mi pomóc sprawił, że przekonałam się do pomysłu.” – podkreśla Iza Kurapiewicz, główna uczestniczka warsztatów. „Polecam takie doświadczenie innym osobom, pozwala ono spojrzeć na problem z innej perspektywy.” Chociaż realizacja wniosków po warsztacie często jest trudna, to takie wydarzenia dają okazję poznania nowych osób, zawarcia nowych znajomości.

W fazie ideacji – kreatywnego kreowania rozwiązań – pojawił się również pomysł, żeby Iza mogła być przewodnikiem po pokoju ucieczek, w którym panowałaby całkowita ciemność, co wbrew pozorom okazało się być ciekawą alternatywą. Po warsztatach z propozycją współpracy zgłosił się do niej Escape Room Center z Gdańska.

Według założyciela Escape Center i pomysłodawcy zaangażowania osoby niewidomej do tworzenia takich pokojów, zatrudnienie osoby niewidomej niesie wiele możliwości. „Za kilka miesięcy zamierzamy otworzyć kolejny pokój i właśnie w nim – ze względu na jego tematykę i charakter – możemy zatrudnić jako operatora osobę niewidomą – mówi Piotr Niewiadomski, pomysłodawca i założyciel Escape Room Center z Gdańska. – Ruszyły prace projektowe i z końcem roku występować będziemy o grant na tę inwestycję. Graczami w tym pokoju będą mogły być zarówno osoby normalnie widzące, jak i osoby niewidome”. Escape Room Center będzie się docelowo składało z sześciu pokoi, a samo miejsce będzie dostosowane do poruszania się przez osoby niewidome, w miarę możliwości zastosowań w budynkach po dawnej Stoczni Gdańskiej.

Nowatorskich metod do rozwiązywania konkretnych problemów jest wiele. Często brakuje jednak odwagi decydentów aby zastosować je w praktyce. Warsztaty w ramach Design Thinking Week pozwalają jednak popularyzować nowe idee, co pozwoli na ich stopniowe ulepszanie. Warto być otwartym na nowe możliwości i niekonwencjonalne myślenie.

Halo Warszawo?! Odbierz Telefon! Miasto rozdaje telefony!

Halo Warszawo?! Odbierz Telefon! To tytuł kampanii informacyjnej, która we wrześniu promuje akcję dotacyjną na telefony. Można dostać dofinansowanie aż do 90 procent!

Informacje o projekcie:

Zadanie pn. „Dofinansowanie do zakupu telefonów komórkowych typu smartphone dla osób z dysfunkcją narządu wzroku”

Zadanie skierowane jest do osób niewidomych oraz słabowidzących i składa się z dwóch etapów:

  • Pierwszy etap – szkolenia z podstawowej wiedzy z obsługi smartfonów i aplikacji udźwiękawiających telefon. Szkoleniowcy doradzą jak wybrać telefon, aby był dostosowany do potrzeb uczestnika oraz pomogą wypełnić wniosek o dofinansowanie na wybrany telefon.
  • Drugi etap – przyznanie dofinansowania na wybrany w pierwszym etapie telefon oraz szkolenia z obsługi aplikacji mobilnych, a przede wszystkim aplikacji Virtualna Warszawa stworzonej w ramach projektu.

Kto może wziąć udział w projekcie?

  • Osoby z niepełnosprawnością narządu wzroku. Uwaga: osoby posiadające stosowne orzeczenie o niepełnosprawności i zaświadczenie lekarskie, jeśli rodzaj niepełnosprawności nie jest określony w orzeczeniu,
  • osoby fizyczne powyżej 10 roku życia (rocznikowo),
  • osoby mieszkające w Warszawie, będące obywatelami Rzeczypospolitej Polskiej.

JAK WZIĄĆ UDZIAŁ W PROJEKCIE?

KROK PIERWSZY – zgłaszamy się do I etapu zadania wypełniając oraz dostarczając formularz zgłoszeniowy

Skąd wziąć formularz?

  • Formularz otrzymamy w Warszawskim Centrum Pomocy Rodzinie (Stołeczne Centrum Osób Niepełnosprawnych ul. Gen. Andersa 5, pok. 34, od poniedziałku do piątku w godz. 8-15:30),
  • formularz można także pobrać ze strony: www.bit.ly/VirtualnaWarszawa_dokumenty oraz www.bit.ly/WCPR_drukidopobrania

Pamiętaj! Formularz wypełniamy drukowanymi literami, rejestrowane będą tylko formularze kompletnie wypełnione!

Gdzie i do kiedy składać formularze:

  • wypełnione formularze przyjmowane są od 1 sierpnia do 30 września 2017 r.
  • formularze składamy w siedzibie Warszawskiego Centrum Pomocy Rodzinie – Stołecznego Centrum Osób Niepełnosprawnych, ul. Gen. Andersa 5, pok. 34, w godzinach 8-15:30 lub wysyłamy listownie na adres Warszawskie Centrum Pomocy Rodzinie – Stołeczne Centrum Osób Niepełnosprawnych, ul. Gen. Andersa 5, 00-147 Warszawa z dopiskiem „Projekt Virtualna Warszawa”. W przypadku zgłoszeń wysyłanych listownie za datę złożenia i rejestracji uznaje się datę wpływu listu do siedziby Warszawskiego Centrum Pomocy Rodzinie – Stołecznego Centrum Osób Niepełnosprawnych.

Kto może złożyć formularz:

– formularze można składać osobiście, ale także za pośrednictwem reprezentującego nas Wnioskodawcy.

Ważne: W przypadku zmiany danych osobowych lub kontaktowych kandydata lub wnioskodawcy należy niezwłocznie poinformować o tym WCPR-SCON. Złożone formularze w innej formie, formacie lub po terminie nie będą przyjmowane. Złożenie formularza nie jest jednoznaczne z zakwalifikowaniem się do I etapu zadania.

KROK DRUGI – ocena złożonego formularza

Do pierwszego etapu zadania zostanie zakwalifikowanych maksymalnie 1000 osób, które prawidłowo przejdą formalną weryfikację – decyduje kolejność zgłoszeń. Utworzona zostanie lista rezerwowa (także decyduje kolejność zgłoszeń), w przypadku rezygnacji bądź wykluczenia uczestnika wolne miejsce zajmie pierwsza osoba z listy rezerwowej.

KROK TRZECI – zakwalifikowaliśmy się, uczestniczymy w pierwszym module szkoleń

Zakwalifikowany uczestnik przechodzi indywidualne, dostosowane do jego poziomu wiedzy szkolenie, podczas którego zapozna się z nowoczesnymi technologiami w zakresie telefonii komórkowej i zdobędzie podstawową wiedzę z obsługi telefonów oraz aplikacji udźwiękawiających telefon. Osoby prowadzące szkolenie pomogą także w wyborze odpowiedniego telefonu, dostosowanego do potrzeb uczestnika oraz w wypełnieniu wniosku o dofinansowanie.

KROK CZWARTY – składamy wniosek o dofinansowanie do wybranego telefonu

Skąd wziąć wniosek o dofinansowanie?

  • Możemy otrzymać taki wniosek podczas I modułu szkolenia (I etap zadania),
  • możemy go również pobrać ze strony: www.bit.ly/VirtualnaWarszawa_dokumenty lub www.bit.ly/WCPR_drukidopobrania

Jaki telefon można wybrać w ramach projektu?

Telefon musi mieć możliwość zainstalowania stworzonej w ramach projektu aplikacji, czyli o minimalnych parametrach (system iOS od wersji 8.0, system Android od wersji 4.4 Kit Kat).

Gdzie i do kiedy złożyć wniosek?

  • Wnioski składamy po ukończeniu I modułu szkolenia. O ostatecznym terminie składania wniosków o dofinansowanie uczestnik zostanie poinformowany podczas szkolenia. Terminy będą także opublikowane na stronie Warszawskiego Centrum Pomocy Rodzinie (www.wcpr.pl),
  • wniosek składa kandydat osobiście lub reprezentujący go Wnioskodawca w siedzibie Warszawskiego Centrum Pomocy Rodzinie – Stołecznym Centrum Osób Niepełnosprawnych, ul. Gen. Andersa 5, pok. 34, w godzinach 8-15:30.

Pamiętaj: podczas składania wniosku o dofinansowanie należy przedstawić odpowiednie dokumenty! Szczegółowy wykaz znajduje się w regulaminie: www.bit.ly/VirtualnaWarszawa_regulamin (strona 13 i 14).

Ważne: wnioski wysłane po terminie, w innej formie niż przewiduje regulamin lub drogą pocztową nie będą rozpatrywane. Złożenie wniosku nie jest jednoznaczne z zakwalifikowaniem się do II etapu zadania.

KROK PIĄTY – Ocena wniosków o dofinansowanie

Wniosek o dofinansowanie podlega ocenie formalnej i merytorycznej, która prowadzona jest w trybie punktowym i decyduje o pierwszeństwie. Szczegóły oceny merytorycznej w regulaminie: www.bit.ly/VirtualnaWarszawa_regulamin (od strony 15).

Ważne: wg regulaminu uczestnik II etapu ma kilka obowiązków – koniecznie przeczytaj jakich. Znajdują się one w regulaminie: www.bit.ly/VirtualnaWarszawa_regulamin (od strony 19). Uczestnik II etapu zobowiązany jest m.in. do instalacji aplikacji mobilnej stworzonej w ramach projektu oraz uczestnictwa w II module szkoleń.

KROK SZÓSTY – podpisaliśmy już umowę o dofinansowanie, czas na drugi moduł szkoleń

– Podczas szkolenia uczestnicy dowiedzą się więcej o obsłudze aplikacji mobilnych, ze szczególnym uwzględnieniem aplikacji Virtualna Warszawa. Szkolenia są indywidulane, dostosowane do potrzeb i poziomu wiedzy uczestnika.

Ważne sprawy: o udział w projekcie mogą ubiegać się osoby posiadające orzeczenie o niepełnosprawności narządu wzroku wydane przez:

– Powiatowy Zespół do Spraw Orzekania o Niepełnosprawności

a) w przypadku osób powyżej 16 roku życia orzeczenie o znacznym, umiarkowanym lub lekkim stopniu niepełnosprawności (art. 3 ust. 1 pkt. 1, 2 i 3 ustawy o rehabilitacji zawodowej i społecznej oraz zatrudnianiu osób niepełnosprawnych),

b) w przypadku osób poniżej 16 roku życia orzeczenie o niepełnosprawności (art. 4a ustawy o rehabilitacji zawodowej i społecznej oraz zatrudnianiu osób niepełnosprawnych) traktowane na równi z orzeczeniem o znacznym stopniu niepełnosprawności.

– Lekarza Orzecznika Zakładu Ubezpieczeń Społecznych:

a) orzeczenie o niezdolności do samodzielnej egzystencji traktowane na równi z orzeczeniem o znacznym stopniu niepełnosprawności,

b) orzeczenie o całkowitej niezdolności do pracy i niezdolności do samodzielnej egzystencji, traktowane na równi z orzeczeniem o znacznym stopniu niepełnosprawności,

c) orzeczenie o całkowitej niezdolności do pracy, traktowane na równi z orzeczeniem o umiarkowanym stopniu niepełnosprawności,

d) orzeczenie o częściowej niezdolności do pracy, traktowane na równi z orzeczeniem o lekkim stopniu niepełnosprawności.

– Następujące organy orzecznicze (przed dniem 1 stycznia 1998 r.):

a) Komisję do spraw Inwalidztwa i Zatrudnienia (KIZ), Ministerstwo Obrony Narodowej (MON), Ministerstwo Spraw Wewnętrznych i Administracji (MSWiA) – orzeczenie o zaliczeniu do jednej z grupy inwalidów:

– I grupy inwalidów traktowane jest na równi z orzeczeniem o znacznym stopniu niepełnosprawności,

– II grupy inwalidów traktowane jest na równi z orzeczeniem o umiarkowanym stopniu niepełnosprawności,

– III grupy inwalidów traktowane jest na równi z orzeczeniem o lekkim stopniu niepełnosprawności.

b) Kasę Rolniczego Ubezpieczenia Społecznego (KRUS) – orzeczenie o stałej albo długotrwałej niezdolności do pracy w gospodarstwie rolnym:

– osoby, którym przysługuje zasiłek pielęgnacyjny, traktuje się jako zaliczone do znacznego stopnia niepełnosprawności,

– pozostałe osoby traktuje się jako zaliczone do lekkiego stopnia niepełnosprawności.

Ważne sprawy:

  • zakwalifikowanie się do pierwszego etapu zadania nie gwarantuje udziału w drugim etapie,
  • udział w pierwszym etapie zadania nie zobowiązuje do udziału w drugim etapie,
  • dofinansowanie ma miejsce w drugim etapie zadania.

Wykuwamy muzyczne talenty dzieci i młodzieży z niepełnosprawnością wzroku

Fundacja Szansa dla Niewidomych zaprasza dzieci i młodzież do lat 18 z całej Polski do udziału w konkursie muzycznym „Kuźnia talentów”. Do 30 września przyjmujemy zgłoszenia twórczości muzycznej lub wokalnej dzieci i młodzieży z dysfunkcją wzroku.

Aby wziąć udział w konkursie należy:

  • przygotować krótki materiał muzyczny (śpiew, gra na instrumencie itp.) w formie nagrania audio lub video,
  • przesłać nagrany materiał wraz z danymi dziecka na adres e-mail: kuznia.talentow@szansadlaniewidomych.org lub pocztą na adres: Fundacja Szansa dla Niewidomych, ul. Chlubna 88, 03 – 051 Warszawa,
  • czekać na wyniki pierwszego etapu rywalizacji.

Zgłoszenie konkursowe powinno zawierać:

  • imię i nazwisko dziecka/dzieci (oraz ew. pseudonim artystyczny),
  • adres zamieszkania (ulica, numer domu, numer mieszkania, kod, miejscowość),
  • datę urodzenia,
  • imię i nazwisko rodzica/opiekuna,
  • telefon kontaktowy i adres e-mail,
  • skan zgody rodzica lub opiekuna dziecka na udział w konkursie,
  • tytuł utworu wraz z informacją, czy jest to utwór autorski (twórczość własna), czy wykonanie utworu innego artysty,
  • link do nagrania audio lub video zawierającego wykonanie utworu (w przypadku zgłoszenia drogą elektroniczną) lub płytę CD/DVD zawierającą nagranie (w przypadku zgłoszenia drogą tradycyjną).

Pełny regulamin konkursu jest dostępny na stronie internetowej Fundacji: www.szansadlaniewidomych.org.

Więcej o konkursie

Celem konkursu jest wyróżnienie najbardziej utalentowanych muzycznie młodych ludzi z niepełnosprawnością wzroku. Finał konkursu odbędzie się 16 października 2017 r. podczas ogólnopolskiej Gali REHA FOR THE BLIND IN POLAND 2017 w Warszawie. Finaliści konkursu, wybrani wcześniej przez komisję konkursową ze wszystkich zgłoszeń, zostaną zaproszeni na Galę wraz z rodzinami, gdzie poznają ostateczne wyniki rywalizacji. Przed udziałem w Gali będą mieli okazję uczestniczenia w warsztatach z ekspertem, który przygotuje ich do występu na scenie. Zdobywca I nagrody zaprezentuje swój talent podczas wystąpienia na żywo przed kilkutysięczną publicznością zgromadzoną na warszawskim Torwarze. Dodatkowo planujemy wydanie publikacji w czarnym druku i w brajlu, którą podarujemy finalistom konkursu.

Uroczysta Gala, która w tym roku rozpocznie XV Konferencję REHA FOR THE BLIND IN POLAND, jest organizowana pod hasłem „My nie widzimy nic, a Wy – czy widzicie nas?”. Jej celem jest zmiana postaw społecznych wobec osób niepełnosprawnych, zwiększenie świadomości społeczeństwa w zakresie aspektu niepełnosprawności i przeciwdziałanie dyskryminacji osób niepełnosprawnych, w szczególności dotkniętych inwalidztwem wzroku. Dzięki prezentacji młodych muzyków w finale konkursu „Kuźnia talentów” chcemy wszystkim uczestnikom Gali pokazać, że młodzi przedstawiciele środowiska niewidomych i słabowidzących są utalentowani i zasługują na uznanie i podziw nie tylko wśród naszego środowiska, ale przez całe społeczeństwo.

Taka forma uczestnictwa w kulturze idealnie wpisuje się w zapotrzebowanie najmłodszej grupy osób niewidomych i niedowidzących, ponieważ to oni posiadają największą zdolność i możliwość rozwoju pasji i talentów. Jednocześnie w tym wieku potrzebują przewodnika w świecie kultury i sztuki – temu mają służyć warsztaty przygotowania scenicznego prowadzone przez eksperta. Warsztaty nie tylko rozwiną wiedzę i umiejętności uczestników, ale przede wszystkim wpłyną na zwiększenie poczucia własnej wartości, pomogą zwalczyć stres przed występem na scenie i zbudować pewność siebie. Dzięki korelacji nauki prezentacji scenicznej z talentami uczestników, udział w konkursie będzie miał dla nich wartość nie tylko artystyczną, ale również rehabilitacyjną. Młodzi ludzie z dysfunkcjami wzroku, poprzez środki artystycznego wyrazu pokażą, że są takimi samymi, pełnoprawnymi uczestnikami życia kulturalnego, jak osoby bez dysfunkcji.

Konkurs „Kuźnia talentów” będzie dla nich okazją, żeby spróbować swoich sił w rywalizacji i na scenie. Szczególną wartością i elementem wyróżniającym konkurs na tle podobnych wydarzeń będzie profesjonalne przygotowanie finalistów do koncertu wieńczącego projekt. Mamy nadzieję, że udział młodych artystów w tym konkursie przyczyni się do ich dalszego rozwoju kulturalnego i społecznego, do dalszej pracy nad sobą i dzielenia się swoimi muzycznymi zdolnościami. Ma również przyczynić się do zwrócenia uwagi społeczeństwa, że ludzie z dysfunkcjami są wśród nas i tak jak my mają potrzebę i prawo do pełnego uczestnictwa w życiu artystycznym i kulturalnym, a wśród niewidomych i słabowidzących są osoby z ogromnym talentem, który powinien ujrzeć światło dzienne. Cel konkursu zostanie spełniony nawet jeśli ci młodzi ludzie nie zostaną znanymi piosenkarzami czy muzykami. Wystarczy, że w dalszym życiu będą pielęgnować w sobie pasję i miłość do muzyki.

Zachęcamy do nadsyłania zgłoszeń wszystkie dzieci i młodzież z dysfunkcją wzroku, którzy udzielają się muzycznie i wokalnie. Wspólnie mamy szansę wykuć wielkie talenty!

Nocny Festiwal Audiofilmów na REHA 2017

Podczas XIV edycji Konferencji REHA FOR THE BLIND IN POLAND, która odbywała się 1 i 2 grudnia 2016 r. Fundacja Szansa dla Niewidomych zorganizowała po raz pierwszy wieczorny maraton audiofilmów. Do udziału zachęciliśmy nie tylko osoby niewidome, ale także wszystkich widzących uczestników Konferencji. Pomysł spotkał się z pozytywnym odbiorem. Niewidomi słuchacze i pełnosprawni widzowie mogli wspólnie uczestniczyć w tej formie kultury i doświadczać wrażeń kinowych.

Podczas XV edycji Konferencji REHA podnosimy rangę tego wydarzenia. Wieczorny maraton filmowy staje się Nocnym Festiwalem Audiofilmów, a dzięki dofinansowaniu Ministerstwa Kultury i Dziedzictwa Narodowego oprócz emisji filmów, goście Konferencji będą mogli uczestniczyć w prelekcji i dyskusji z artystą związanym z filmami (niech jego tożsamość pozostanie na razie tajemnicą). Wydarzenie zostanie utrwalone w katalogu festiwalowym, który zostanie wydany w brajlu i druku powiększonym.

Tematem przewodnim Nocnego Festiwalu Audiofilmów będzie promocja wiedzy na temat osiągnięć polskiej kinematografii o tematyce historycznej. Do projekcji wybraliśmy filmy, których audiodeskrypcja nie jest ogólnodostępna (np. bezpłatnie w Internecie) lub które nigdy wcześniej nie były deskrybowane. Dzięki temu nowe pozycje filmowe staną się szerzej dostępne dla osób z niepełnosprawnością wzroku.

Zaprezentujemy polskie filmy z ostatnich lat, oparte na wydarzeniach historycznych: Miasto 44, Generał Nil i Jack Strong. Poruszają one różną tematykę związaną z historią Polski: miłość młodych ludzi na tle walk podczas Powstania Warszawskiego, historię życia generała Augusta Emila Fieldorfa, pseudonim „Nil”, i wydarzenia tuż po II wojnie światowej oraz działalność pułkownika Ludowego Wojska Polskiego – Ryszarda Kuklińskiego na rzecz USA w czasach PRL.

Oprócz udostępnienia filmów niewidomym i słabowidzącym odbiorcom, równie ważnym celem tej inicjatywy jest kształtowanie pozytywnych postaw otoczenia względem osób niepełnosprawnych. Ta idea – integracji osób niewidomych ze środowiskiem osób widzących – będzie przyświecała uroczystej Gali, która otworzy XV Konferencję REHA FOR THE BLIND IN POLAND w dniu 16 października 2017 r. Wieczorem na Gali pokażemy film Jack Strong. Z kolei na zakończenie drugiego dnia Konferencji wyświetlimy dwa pozostałe filmy. Nocny Festiwal Audiofilmów ma pokazać również osobom widzącym, że bez udziału wzroku można uczestniczyć w emocjach przekazywanych w historiach filmowych. Pełnosprawnym uczestnikom pokazy audiofilmów pozwolą zrozumieć potrzeby osób z dysfunkcją wzroku w zakresie ich udziału w kulturze.

Dzięki inicjatywie Nocnego Festiwalu Audiofilmów, filmy z audiodeskrypcją zajmą szczególne miejsce wśród atrakcji Konferencji REHA. Z roku na rok wspólne oglądanie takich filmów w gronie osób niewidomych, słabowidzących i ich bliskich, cieszy się coraz większym zainteresowaniem.

Mamy nadzieję, że udział w maratonie tak przygotowanych filmów będzie dla wszystkich czymś więcej niż zwykłym seansem filmowym. Cieszymy się, że ta tematyka poświęcona wydarzeniom historycznym naszego narodu będzie obecna na naszym spotkaniu. Natomiast panel dyskusyjny z udziałem twórców wzbudzi zapewne ciekawość tą gałęzią polskiej twórczości.

Jak przebiega program „Aktywny Samorząd” w 2017 r.

Do 30.08.2017 r. była możliwość składania wniosków w samorządach powiatowych, w zależności od miejsca zamieszkania – do MOPS, MOPR, PCPR. Osoby z dysfunkcją wzroku mogą uzyskać dofinansowanie na zakup sprzętu elektronicznego lub jego elementów, oprogramowania oraz na szkolenia z używania ww. urządzeń (Moduł I, obszar B, zadanie 1 i 2). Jest to niezwykle ważna pomoc w rehabilitacji społecznej i zawodowej osób z niepełnosprawnością wzroku.

W stosunku do ubiegłego roku dla beneficjentów nie wprowadzono istotnych zmian. Część osób otrzymała już dofinansowanie, natomiast pozostali wnioskodawcy czekają na rozpatrzenie wniosków i podpisanie umów. W dalszym ciągu program jest realizowany głównie w ostatnim kwartale roku. Jest to bardzo krótki okres, biorąc pod uwagę wszystkie formalności, które musi spełnić beneficjent, począwszy od podpisania umowy, zakup sprzętu, rozliczenie dofinansowania, odbiór sprzętu i ewentualne odbycie szkolenia.

Wśród osób niewidomych i niedowidzących jest ogromne zapotrzebowanie na specjalistyczne rozwiązania, takie jak programy powiększające i udźwiękawiające, powiększalniki i lupy elektroniczne, urządzenia do odczytu książek mówionych, smartfony, monitory, maszyny i drukarki brajlowskie, urządzenia lektorskie. Wyżej wymienione rozwiązania nie tylko niwelują skutki niepełnosprawności, ale pozwalają na aktywność zawodową, pomagają w edukacji, ułatwiają codzienne funkcjonowanie. Dlatego niezwykle istotne jest, aby osoby te otrzymały urządzenia i oprogramowanie odpowiednio dobrane do osobistych potrzeb i dysfunkcji.

Na rynku jest dostępnych wiele urządzeń zaprojektowanych uniwersalnie, czyli wyposażonych w funkcje umożliwiające ich obsługę przez osoby z niepełnosprawnościami. Nie zawsze jednak ich efektywność będzie na odpowiednim poziomie. Przykładem może być lupa dostępna w wielu smartfonach. Może być pomocą dla osób, które mają nieznaczne problemy z widzeniem lub potrzebują jej do przeczytania małej czcionki np. z opakowań na leki. Natomiast nie sprawdzi się u osób z dużą dysfunkcją wzroku. Specjalistyczne lupy elektroniczne posiadają wyraźne ekrany, regulowane powiększenie (np. od 2 do 30x), możliwość zmiany kontrastów, kolorów tła i czcionki. Podobna sytuacja jest z programem udźwiękawiającym. Darmowe rozwiązania nie posiadają tych samych funkcji co światowej klasy oprogramowanie udźwiękawiające, np. skrypty do zaawansowanych programów, wsparcie techniczne, obsługa brajla, m.in. obsługa polskich skrótów brajlowskich, możliwość sprawdzania formatowania tekstu. Kolejnym przykładem mogą być odtwarzacze książek mówionych. Telefon pozwala odczytywać audiobooki, e-booki. Ale udźwiękowione odtwarzacze posiadają wiele przydatnych dla osób z dysfunkcją wzroku funkcji – takich jak nagrywanie plików w formacie Daisy i możliwość ich odsłuchiwania, dobrej jakości dyktafon do nagrywania notatek głosowych, przystosowana, wyczuwalna klawiatura do sprawnej obsługi. Korzystanie z dodatkowego urządzenia nie zużywa baterii w telefonie, który jest potrzebny do innych celów.

Istotne jest korzystanie z dofinansowań na szkolenia, na których uczestnicy zdobędą umiejętność obsługi zakupionych urządzeń, które będą mogli efektywnie wykorzystywać.

Zachęcamy przedstawicieli jednostek powiatowych realizujących Aktywny Samorząd do zapoznania się z rozwiązaniami informatycznymi dla osób niepełnosprawnych. W Tyflopunktach Fundacji Szansa dla Niewidomych zlokalizowanych we wszystkich miastach wojewódzkich na terenie całego kraju można uzyskać profesjonalną pomoc specjalistów w dziedzinie nowoczesnej rehabilitacji.

Gala „Jesteśmy razem” Rzeczywistość,czy tylko marketingowe hasło?

Fundacja Szansa dla Niewidomych traktuje hasło „Jesteśmy razem” jak najpoważniej i jako takie stara się go urzeczywistniać. Podporządkowujemy mu przecież nasze wszystkie działania. Mamy jednak świadomość, że nawet to nie wystarczy. Jasne, nie może wystarczyć to, że my jako grupa niewidomych i ich bliskich jesteśmy przekonani do idei jak największej integracji. Chodzi przecież o to, by przekonać do niej innych ludzi, którzy nie mają nic wspólnego z naszym środowiskiem. Integracja bowiem nie polega na wzajemnym wspieraniu się niewidomych i ich najbliższego otoczenia, lecz na uznaniu przez całe społeczeństwo ważności celu zorganizowania świata otwartego i przyjaznego, czyli otoczenia w pełni dostępnego, a co za tym idzie realnie równych życiowych szans dla wszystkich. Jak łatwo stwierdzić, mimo wszystko dookoła nas tak nie jest.

W ramach walki o realizację naszych celów, postanowiliśmy w tym roku zorganizować wielką kampanię informacyjną, której zadaniem jest wpłynięcie na zmianę sposobu, w jaki społeczeństwo postrzega ludzi niewidomych i słabowidzących. Stworzyliśmy stosowny plan i projekt, który skierowaliśmy do Państwowego Funduszu Rehabilitacji Osób Niepełnosprawnych w ogłoszonym przez niego konkursie pod hasłem „Jesteśmy razem”. Długo czekaliśmy na jego wyniki, ale gdy zostały ogłoszone, przekonaliśmy się, że projekt nasz spodobał się. Zamiast jednak się cieszyć, poczuliśmy wielki ciężar. Fajnie wymyślić interesujące projekty, gorzej je zrealizować. Tym razem jest na dodatek trudniej niż zwykle. Oto warunki, jakie narzucił nam Fundusz, są bardzo skomplikowane. Fundacja ma wnieść w ten projekt bardzo istotny wkład własny i to nie tylko wolontariacki, ale i finansowy. Fundusz zdecydował, że musimy zorganizować wolontariuszy w wymiarze dochodzącym do 20% wartości projektu oraz znaleźć środki finansowe nie mniejsze niż 20% tej wartości. I zaczęło się poszukiwanie możliwości, by wszystko, co sobie wymyśliliśmy, się udało. Szczerze – w normalnych warunkach nie jest to realne, ale gdy się ma tak „zwariowany” zespół i tak bardzo nam zależy na tych kwestiach, musimy mieć odwagę, by podjąć tę rękawicę.

Jak ma wyglądać nasza kampania? Projekt zakłada zorganizowanie regionalnych akcji i konferencji w ośmiu miastach wojewódzkich: Opole, Szczecin, Gdańsk, Lublin, Kraków, Kielce, Wrocław i Poznań. Wszędzie tam odbywają się merytoryczne konferencje, mające na celu przybliżenie gościom oraz obserwatorom na zewnątrz (poprzez media), że świat powinien być otwarty dla niewidomych, dzięki czemu mogą się oni uczyć, studiować, pracować, zakładać rodziny itd. Kampania ma na celu pokazanie niewidomych i słabowidzących, którzy w dobie postindustrialnej, w społeczeństwach informacyjnych, kiedy są już dostępne rozliczne rozwiązania niwelujące skutki inwalidztwa wzroku, mogą być pełnowartościowymi obywatelami. Co to znaczy? W zasadzie wszystko – mogą być samodzielni, kreatywni, zaangażowani, interesujący, twórczy, odpowiedzialni i doceniani. Co jest potrzebne, by było to realne?

Niepełnosprawni oczekują empatii. Z tego, że pomocne im rozwiązania techniczne, medyczne i metodologiczne są w rękach naukowców i projektantów, niewiele wynika. Ich rozwiązania muszą dotrzeć do rąk potrzebujących, a to wymaga zrozumienia i konkretnych decyzji ze strony całego społeczeństwa i władz. Kampania ma zatem na celu nie tylko pokazanie, jacy dzielni są niewidomi i niedowidzący, ale również wyjaśnienie, że aby mogli oni osiągnąć właściwy poziom zrehabilitowania, muszą razem z nimi być wszyscy i to w każdym sensie tego pojęcia. „Jesteśmy razem” to zatem nie tyle potwierdzenie aktualnego stanu rzeczy, lecz życzenie na przyszłość. Oby nadeszło to jak najszybciej.

Podczas ośmiu konferencji wojewódzkich nasi przedstawiciele i zaproszeni specjaliści opowiadają o świecie otwartym dla niewidomych, o specyficznym świecie, w którym żyją, a więc o życiu, w którym się nie widzi, lecz dotyka i słucha. Stosownie do tego są tworzone rozwiązania techniczne i metodologiczne, które umożliwiają skuteczne zastępowanie wzroku przez inne zmysły. Konferencjom towarzyszą imprezy plenerowe, podczas których pokazujemy taki „inny” świat. Aby to się udało, organizujemy to w najbardziej popularnych miejscach. Dotychczasowe spotkania wykazują ogromne zainteresowanie naszą akcją.

Wreszcie kilka słów o Gali stanowiącej finał naszej kampanii. Odbędzie się w Warszawie na Torwarze. Poprzedzi ją kampania informacyjna w stolicy, a więc mnóstwo spotkań, audycje w radiu, artykuły w prasie, wywiady w telewizji i plakaty na mieście. Fundacja zaangażuje około 250 wolontariuszy, którzy nam pomogą w rozpopularyzowaniu hasła kampanii. A 16 października spotkamy się na wielkiej Gali. Dlaczego akurat 16 października? To pierwszy dzień po Międzynarodowym Dnu Białej Laski, w którym Hala była wolna. To uznane na całym cywilizowanym świecie święto niewidomych. Skoro jednak Hala jest w niedzielę 15 października zajęta, nasze środowisko musi się spotkać dzień później. Wielka Gala będzie spotkaniem niewidomych, niedowidzących i ich bliskich z tysiącami widzów, którym nie dokucza niepełnosprawność. Podobnie na scenie spotkają się niewidomi i widzący artyści. W poprzednim numerze Helpa przedstawiliśmy proponowany program Gali. Ulega on pewnym zmianom, ale tylko nieznacznym. Co więc wydarzy się 16 października?

Zaprezentujemy rozwiązania wykorzystujące zmysł dotyku i słuchu w zastępstwie wzroku. Wystawa będzie dostępna w godzinach: 15:00 do 21:30. Uroczysta Gala rozpocznie się o godzinie 18:00. Odtworzymy wtedy hymn naszej społeczności „Widzieć więcej”, który specjalnie dla nas skomponowała Lidia Pospieszalska, a słowa napisał Jacek Cygan.

O godzinie 18:06 będę miał zaszczyt wygłosić kilka ideowych refleksji na temat naszej kampanii „Jesteśmy razem”, a także o 25 latach działalności Fundacji Szansa dla Niewidomych. To najlepszy moment, by odtworzyć krótki film o działalności naszej Fundacji.

I przyjdzie czas na pierwszy koncert. Wystąpi bardzo popularny, szczególnie wśród młodzieży, zespół Sorry Boys. Czas na meritum. Zaplanowaliśmy relacje z wystawy, która będzie dostępna w holu Torwaru. To wydarzenie nazwaliśmy w programie Gali „Oko kamery”. Będzie to okazja do zaprezentowania urządzeń, o których nie wie się prawie nic, które mówią, czytają głosem automatycznego lektora książki, są uwypuklone i prezentują na przykład mapy świata. Będzie to też okazja do przeprowadzenia krótkich rozmów z ludźmi, którzy pracują dla naszego środowiska. Chodzi o projektantów, wdrożeniowców, rehabilitantów i sprzedawców.

W trakcie Gali będziemy wyświetlali krótkie filmy o kandydatach do wyróżnienia tytułem IDOLA w kilku kategoriach: środowisko, media, edukacja, urzędy i instytucje. Zaprezentujemy po czterech najlepszych kandydatów w każdej kategorii, spośród których Kapituła wybierze zwycięzców. Należy wspomnieć, że konkursy na IDOLI odbywają się we wszystkich województwach, a kandydaci przedstawieni na Gali będą wybrani spośród zwycięzców w tych regionalnych konkursach.

Żeby było nie tylko poważnie, ale także śmiesznie, zaplanowaliśmy występ Błażeja Krajewskiego (StandUp Polska) w skeczu pt.: „Ślepy los na wesoło”. Artysta ten skutecznie rozśmiesza tłumy, a nam podoba się, gdy cudownie naśladuje syntezator mowy Ivona. O godzinie 18:46 odbędzie się koncert Katarzyny Moś, gwiazdy ostatnich miesięcy, znanej chociażby z telewizyjnych programów muzycznych. Chwilę potem wystąpi Katarzyna Cerekwicka. Wtedy emocje na pewno sięgną szczytu, a my nie damy odpocząć. Wystąpi kolejna artystka – Hanna Stach. Wszyscy wymienieni artyści wystąpią wraz ze swoimi zespołami. Będą im towarzyszyli goście specjalni – niewidomi, którzy z powodzeniem grają i śpiewają na scenach całego kraju oraz za granicą. Z Katarzyną Cerekwicką wystąpi Paweł Nodzak.

O godzinie 19:45 damy odetchnąć – 15-minutowa przerwa, a po niej koncert Marka Piekarczyka z zespołem. W jednym utworze będzie im towarzyszył Przemek Bielecki, znakomity niewidomy gitarzysta rockowy.

O 20:34 wysłuchamy zaangażowanej muzyki zespołu Mateusza Otręby Mate.O, po czym ogłosimy wyniki konkursu IDOL 2017 we wszystkich wymienionych kategoriach. Wręczymy statuetki zwycięzcom, a dyplomy zdobywcom drugich i trzecich miejsc. Wtedy zgaśnie światło, widzowie rozświetlą światełka, które otrzymają przed Galą. Na ekranie pojawi się główne hasło naszej Fundacji i Konferencji REHA FOR THE BLIND IN POLAND: „My nie widzimy nic, a Wy – czy widzicie nas?” i tytuł kampanii: „Jesteśmy razem” oraz kilka ważnych dla nas treści: „My, Polacy, niepełnosprawni i sprawni, wszyscy różni, ale tak samo przyjaźni i pomocni.”

Po raz drugi usłyszymy hymn środowiska „Widzieć więcej”, tym razem zaśpiewają go wszyscy artyści i cała sala.

O 21:00 odbędzie się koncert finałowy. Wystąpi Mieczysław Szcześniak, a gościem specjalnym będzie wybitnym pianista Janusz Skowron. Będzie to już tak późno, że Gala dobiegnie końca. Jednak to nie koniec spotkania. Dla zagorzałych fanów kina odtworzymy audiodeskrybowany film: „Jack Strong”. Skończy się film, przeminie Gala i towarzysząca jej wystawa. Wrócimy do pracy. W naszym przypadku do kontynuowania kampanii informacyjnej „Jesteśmy razem”. Nie chcemy być naiwni. Wykonamy mnóstwo pracy, ale przecież to tylko mały krok na drodze ku prawdziwej emancypacji ludzi niewidomych i słabowidzących, a podobnie jest w przypadku innych niepełnosprawnych. Pozostaje mieć nadzieję, że nasze inicjatywy oraz konferencje i uroczysta Gala spodobają się naszym beneficjentom i gościom. Zapraszamy!

Wielkopolska Gala „Jesteśmy razem”

30 września każdy, kto odwiedzi Centrum Kultury Zamek w Poznaniu, będzie miał niepowtarzalną okazję, żeby poznać zupełnie inny świat. Świat przez większość jeszcze nie odkryty, który rządzi się swoimi prawami, posługujący się swoim alfabetem, który rzeczywistość słyszy i czuje bardziej niż inne.

Świat osób niewidomych…

Warto zabrać ze sobą całą rodzinę, znajomych i przyjaciół i spędzić ten dzień nie tylko poznając świat osób niepełnosprawnych wzrokowo, ale również by nauczyć się empatii i wrażliwości na drugiego człowieka. Tego dnia Centrum Kultury Zamek stanie się miejscem integracji i przyjaźni, dlatego nie powinno Was tam zabraknąć!

Zaczynamy o godz. 13.00 cyklem wykładów tematycznych, na których poruszymy najciekawsze zagadnienia dotyczące życia, rehabilitacji i aktywności osób niewidomych i słabowidzących. Będą z nami specjaliści, którzy podzielą się swoją wiedzą i odpowiedzą na wszystkie Wasze pytania.

Podczas wydarzenia będzie można nauczyć się jak pomagać! Po naszym kursie dowiemy się nie tylko jak prowadzić osoby niewidome, ale również jak opisywać dla nich przestrzeń i jak pomagać przy zwykłych czynnościach dnia codziennego. Razem przełamiemy stereotypy, że ludzi niewidomych się nie zauważa!

Poza tym cały dzień będzie przepełniony atrakcjami. Czeka na Was między innymi:

  • Parada motocyklowa pod hasłem „My nie widzimy nic – a Wy, czy widzicie nas?”.
  • „Wyzwania w ciemno” – konkursy i zawody z zawiązanymi oczami – gry planszowe, wyzwania kulinarne, rozpoznawanie wypukłych obrazków i strzelectwo bezwzrokowe.
  • Wystawa rzeźb wykonanych przez osoby niewidome i słabowidzące na warsztatach Uniwersytetu Artystycznego w Poznaniu.
  • Pokaz wikliniarstwa w wykonaniu Tadeusza Pięty.
  • Warsztaty improwizacyjno-teatralne z grupą poznańskich komików IMPROBRAĆ.
  • Występ duetu „Sobie przeznaczeni”.

Gwiazdą wieczoru będzie poznański zespół Smutne Piosenki, który zagra dla nas w rytmie jazzy electro folk pop. Jak sami piszą „Smutne Piosenki mogą być durowe i mollowe, wolne i szybkie, liryczne i energetyczne. Oczyszczają i pocieszają, hipnotyzują i się snują, oczarowują i odczarowują. Płyną prosto z serca i prosto do serca trafiają.”